Return to Questions About Kids Publications Page
Cov Lus Nug Txog Tub Ki
Kuv Yuav Muaj Cuab Kav Pab Tau Li Cas Kom Kuv
Tus Me Nyuam Txawj
Nyeem Ntawv?
Cov niam cov txiv puas muaj cuab kav pab
kom lawv tus me nyuam txawj nyeem ntawv? Pab tau kawg! Cov niam
cov txiv yog lawv cov me nyuam thawj tug kws qhia ntawv thiab
lawv muaj cuab kav txhawb lawv cov me nyuam kom txawj lus xwv
lawv thiaj muaj lub tswv yim los nyeem ntawv thiab nyiam nyeem
ntawv thaum lawv loj hlob lawm.
Txoj kev kawm kom txawj nyeem ntawv yog
ib qho txuj uas yuav siv caij nyoog ntev los xyaum, thiab txoj
kev kawm no yeej pib ua tau thaum tseem me me. Li koj yuav faj
tau lawm tias, kev qhia tus me nyuam mos los nyeem ntawv mas yuav
tsis zoo li qhia cov me nyuam loj zog lawm. Cov me nyuam mos pib
kawm nyeem ntawv raws li qhov lawv qog hais lus thiab to taub cov
lus hais, li qhov lawv xyaum los hais lus nrog lwm tus. Qhov cov
niam cov txiv nrog lawv cov me nyuam hais lus yuav pab tau lawv
cov me nyuam txawj hais lus. Tom qab cov me nyuam mloog tau cov
lus lawm ces, lawv yuav pib txawj lus tuaj. Kev tshawb xyuas qhia
tias cov me nyuam uas hnov ntau lo lus thaum lawv muaj ib xyoo
thiab muaj lwm tus hais lus nrog nws ntau heev yuav xeem tau
ntawv nyob hauv tsev kawm ntawv qib pib zoo dua cov me nyuam uas
tsis tshua tau nrog lwm tus tham ntau.
Kuj muaj ntau yam cov niam cov txiv
yuav ua tau nrog cov me nyuam mos thiab cov me nyuam hlob kom pab
tau lawv txawj lus thiab muaj tswv yim nrog lwm tus tham uas yuav
npaj lawv mus kawm kom txawj nyeem ntawv.
Rau cov me nyuam mos
Cov lus hais yog ib lub hauv paus tseem
ceeb ntawm txoj kev txawj nyeem ntawv, li ntawd lub caij uas cov
niam cov txiv nrog lawv cov me nyuam tham thaum pub mis,
thaum muab da dej, thiab thaum qwv nws pawm yog qhov tseem
ceeb. Thaum koj nrog koj tus me nyuam tham ntawm ib hnub ntawd,
koj yeej qhia tau nws txawj ob npaug lawm! Koj yeej qhia cov lus
hais thiab qhia rau nws paub tias nws yog ib tug tseem ceeb uas
koj nyiam hais lus nrog.
Tej no yeej qhia tau koj tus me nyuam kom
paub kwv yees tiasyuav muaj dab tsi tshwm sim los uas
yog ib feem tseem ceeb ntawm txoj kev kawm kom txawj ntaw.
Tej phau ntawv muaj duab uas sau los qhia
rau cov me nyuam yeej qhia tau cov me nyuam mos kom pib los swm
nws tus kheej nrog txoj kev nyeem ntawv. Thiab, nyeem cov phau
ntawv rau cov me nyuam mloog yeej ua rau nws swm rau txoj kev
txawj ntaw, yeej ua kom nws muaj kev txaus siab rau qhov tau los
nyob ua ke thiab muaj lub caij los swm rau kev nyeem ntawv kom
yog ib txoj hau kev pab tau nws.
Rau cov me nyuam hlob
Thaum cov me nyuam txawj hais cov lus
(leej twg?, dab tsi?, qhov twg?, vim li cas?) yog lub caij rau
cov niam txiv los muab cov phau ntawv coj los nrog lawv cov me
nyuam sib tham. Thaum sam sim nyeem ntawv rau lawv mloog, cov
niam txiv muaj cuab kav muab tau tej lus nug uas pab tau lawv
xyaum tej yam lawv sam sim kawm tshiab
(yuav xws li tus nyuj hais dab tsi?), pab tau lawv
kawm kom paub tias yog li cas rau li cas (yuav muaj dab tsi
tshwm sim los?), tsim kom muaj tej tswv yim txawj hais cov
lus kom muaj quag (hais tsawg los paub ntau) (yuav muaj dab
tsi tshwm sim los ntxiv?), thiab txawj daws teeb meem (leej
txi yuav tau ua dab tsi?).
Cov laus yeej pab tau cov me nyuam kom
paub txog cov lus (leej twg?, dab tsi?, qhov twg?, vim li cas?)
li qhov qhia rau lawv txog yam uas tshwm sim ib ncig ntawm lawv:
Kuv xav paub tias leej twg nyob ntawm no ne?,
qhov ntawd qhia tau rau peb tias peb yuav tau ua li
cas?, cov mis nyuj yuav haus rau thaum sawv ntxov
nyob qhov twg?, cas yuav ntub li no?.
Cov me nyuam hlob tab tom xyaum kom tes
taw kom muag los tuav tau thiab siv tau cov cwj sau ntawv. Vim
tias kev sau ntawv yog ib feem ntawm txoj kev txawj ntaw thiab
thaum lawv nrhiav tau lawv txoj hau kev taug rau lawv lub neej li
qhov kuv ua tau ntawm kuv txais tes!. Cia cov me
nyuam los xyaum sau ntawv thiab kos tej duab kuj tseem tsis yog
qhov tseem ceeb xwb tab sis tseem yuav ua rau nws nyiam ua.
Rau cov me nyuam yuav txawj mus kawm ntawv
Cov me nyuam yeej faj tau tej lus sau qhia
thiab tej qauv taw qhia lawv tej npe, tej hnub nyoog, lawv nyob
qhov twg, qhov khoom lawv siv, thiab ntau yam ntawm lawv lub neej
txhua hnub. Cov niam cov txiv yeej pab tau lawv kom txawj nyeem
ntawv thiab sau ntawv li tej kev taw qhia cov me nyuam rau tej
lus sau qhia sawv daws (xws li cov lus qhia kev mus los, cov
ntawv sau qhia dai tom tej, cov lus sau qhia chaw plob thiab cov
lus qhia kev tawm thiab ntau ntau yam.), qhov lawv hais kom cov
me nyuam teev tej npe zaub mov thiab xyaum ua tej kev sib tw cov
niam ntawv thiab kev sib tw ua si ( cia nrhiav tus niam
ntawv B seb).
Thaum coj cov me nyuam mus yuav zaub mov
noj mas yeej tsis yog ib qho yooj yim, tiam sis thaum cia lawv
nrog saib qhov yuav yuav thiab hom twg yog hom yuav yuav ntawd
muab tau lub caij rau cov me nyuam los nyeem tej
ntawv sau rau qhov khoom thiab xam seb cov khoom ntawd nyob rau
kem twg, thiab piv tau daim txo tau tus nqi rau qhov khoom ntawd.
Nyeem cov npe khoom uas yuav
muab coj los ua noj yog ib feem ntawm txoj kev xyaum nyeem ntawv,
txawm yuav yog cov npe sau tseg los sis cia li twv los yeej pab
tau lawv kawm kom paub sab laug rau sab xis. Cov me nyuam yeej
muaj cuab kav muab cov lus sau cia los mus piv tau rau cov khoom
yuav coj los siv, ces yeej pab kom lawv to taub txog qhov zoo tib
yam ntawm cov lus sau cia ntawm daim ntawv thiab qhov khoom uas
muaj cov npe lus sau cia ntawd.
Thawj lub xyoo ntawm tus me nyuam lub
neej mas yog lub caij rau cov niam cov txiv los cob qhia kom lawv
tus me nyuam txawj hais lus thiab txawj nrog lwm tus tham. Txhua
tus me nyuam yeej yuav txawj nyiam hais lus, txawj sib hloov tswv
yim thiab txawj siv tau cov lus sau cia yog lawv tau tus qhia cov
lus hais yooj yim hauv txhua hnub thiab tau tus muaj kev hlub
tshua.
Tau sau yog Sherilyn Goldsmith, M. Ed, University of Minnesota Child Care Center, Minneapolis, Minnesota
Xav paub ntau tshaj no
Yog xav paub txog kev txhawb kom cov me
nyuam txawj nyeem ntawv, thov hu rau Early Childhood Family
Education program (ECFE) nyob hauv koj lub zos, xov tooj yog
1-800-KIDS-709. Los sis mus saib hauv http://www.zerotothree.org/.
Cov Lus Nug Txog Tub Ki muaj nyob hauv Web
http://www.harristrainingcenter.org
http://cehd.umn.edu/ceed
The
Irving B. Harris Training Center for Infant and Toddler
Development thiab the Center for Early Education and Development
hauv Minnesota lub tsev kawm ntawv qib siab yog cov sib koom los
tsim cov lus nug txog tub ki. Minnesota lub tsev kawm ntawv qib
siab yog qhov chaw muaj vaj huam sib luag rau txoj kev kawm ntawv
thiab kev ua hauj lwm. Yog koj xav tau cov lus hauv daim ntawv no
ua lwm hom los yog xav tau ntau daim ntxiv, thov hu rau tus xov
tooj 612-624-4510.
How Can I Help My Young Child to Become a Reader? Hmong translation by Dao Xiong.
Copyright © 2004 by Center for Early Education and Development
These materials may be freely reproduced for education/training or related activities. There is no requirement to obtain special permission for such uses. We do, however, ask that the following citation appear on all reproductions:
Reprinted with permission of the Center for Early Education and Development (CEED), College of Education and Human Development, University of Minnesota, 40 Education Sciences Building, 56 East River Road, Minneapolis, Minnesota, 55455-0223; phone: 612-625-3058; fax: 612-625-2093; e-mail: ceed@umn.edu, web site: http://cehd.umn.edu/ceed.